NARODOWY DZIEŃ PAMIĘCI POLAKÓW RATUJĄCYCH ŻYDÓW POD OKUPACJĄ NIEMIECKĄ
Reż. Jan Łomnicki, 90 min, 1991, Polska, wojenny, psychologiczny
SEANS:
24.03.2023 - 17.30
OPIS: W filmie widzimy wątek postaw Polaków wobec tragedii Holokaustu i pomocy udzielanej bezbronnym uciekinierom z getta, ukazany w losach małej Rutki i ratującej ją praczki, Kulgawcowej. Stosunek starej kobiety do Żydów jest ambiwalentny, ale działanie jednoznaczne.
Kulgawcowa (Ryszarda Hanin), praczka z domu doktorowej (Marzena Trybała) zgadza się za opłatą wyprowadzić jej kilkuletnią córkę Rutkę (Joanna Friedman) z getta i ulokować u swojej rodziny na wsi. Przechodzą przez sądy na Lesznie i na noc zatrzymują się w domu Kulgawcowej. Dorosła córka praczki (Marta Klubowicz) otwarcie wyraża swoje niezadowolenie z decyzji matki i pokpiwa z małej Żydówki. Stara kobieta odpiera kąśliwe uwagi córki i przygotowuje dziewczynkę do nowej roli – Janki, którą babcia wiezie na wieś do chrzestnego. W pociągu w towarzyskiej rozmowie w przedziale pasażerowie komentują wygląd dziewczynki i postawy Żydów wobec Jezusa. Jeden z pasażerów okazuje się szmalcownikiem i wymusza na Kulgawcowej okup. Inny ratuje ją z opresji. Kobieta potrafi obronić, a potem uspokoić dziewczynkę, chociaż nie jest wolna od antysemickich uprzedzeń. Na wsi okazuje się, że chłopcy bawią się w Niemców polujących na Żydów. W czasie niemieckiej kontroli z aryjskich papierów Rutki wypada zdjęcie rodziców i dziadków, które dziewczynka wzięła w sekrecie na pamiątkę.
Jan Łomnicki, reżyser filmu, twórca popularnego serialu „Dom” i filmów fabularnych osadzonych w czasie drugiej wojny światowej, włączył się filmem „Jeszcze tylko ten las” w proces odkrywania złożoności stosunków polsko-żydowskich w filmie polskim po roku 1989. Autorką scenariusza jest Anna Strońska, reportażystka, dramatopisarka, autorka tekstu do spektaklu telewizyjnego „Przyjechała Żydówka” (1990). Ryszarda Hanin, odtwórczyni głównej roli w filmie, otrzymała Nagrodę za pierwszoplanową rolę kobiecą na 16. FPFF w Gdyni.