Wiedza o bohaterskich polskich obrońcach Westerplatte z września 1939 r. jest powszechna. Coraz więcej osób wie również o tym, że szczątki dziewięciu spośród nich odkryli archeolodzy MIIWŚ podczas badań półwyspu w 2019 r. Natomiast mniej znana jest historia walk na Westerplatte z 1945 r., gdy Niemcy bronili się przed nacierającą Armią Czerwoną. Dzięki pracom prowadzonym przez naukowców Muzeum, odkrywane są również szkielety niemieckich żołnierzy.
W trakcie trwających od 2016 r. badań i nadzorów archeologicznych na Westerplatte, w wyniku przypadkowych odkryć jak dotąd odsłonięto, zadokumentowano oraz ekshumowano szczątki co najmniej sześciu niemieckich żołnierzy poległych wiosną 1945 r.
Na pierwsze szczątki Niemców natrafiono w 2021 r. podczas badań poprzedzających budowę cmentarza Żołnierzy Wojska Polskiego na Westerplatte. Odnaleziono wówczas stanowisko bojowe ze szkieletami dwóch niemieckich żołnierzy. W trakcie trwających od października 2022 r. nadzorów archeologicznych nad pracami ziemnymi związanymi z modernizacją i adaptacją budynku elektrowni do potrzeb wystawienniczych odkryto kolejne szczątki. W grudniu 2022 r. podczas wykonywania wykopu na wale ziemnym ujawniono pojedyncze kości ludzkie. Archeolodzy MIIWŚ przeprowadzili w tym miejscu badania, których rezultatem było odkrycie szczątków co najmniej dwóch osób. W połowie stycznia 2023 r. podczas budowy sieci wodociągowej odsłonięto dwa szkielety. We wszystkich przypadkach przy szczątkach znaleziono typowe elementy niemieckiego uzbrojenia i wyposażenia, m.in.: hełmy, bagnet od karabinu mauser, menażkę, manierkę, niezbędniki, klamry od pasa, magazynki do niemieckiego działka flak kal. 2 cm, łuski i naboje mauser, a w czterech przypadkach – również niemieckie znaki tożsamości. Część z tych przedmiotów jest charakterystyczna dla okresu z końca II wojny światowej. Ponadto w przypadku szczątków odsłoniętych podczas nadzoru nad modernizacją elektrowni w pobliżu szkieletów znaleziono odłamki pocisków artyleryjskich lub bomby, których eksplozje mogły być przyczyną śmierci żołnierzy.
Wszystkie prace związane z ludzkimi szczątkami – odkrytymi w trakcie badań i nadzorów archeologicznych – są prowadzone przy udziale antropologa, który na bieżąco przeprowadza analizę odsłanianych szkieletów. Pozwala ona nie tylko na ustalenie wieku i płci, ale również na określenie obrażeń, których ślady widoczne są na kościach.
Ekshumacje odbywają się w ścisłej współpracy z prokuratorem IPN w Gdańsku, który podejmuje decyzje dotyczące dalszego postępowania z podjętymi przez archeologów szczątkami.
