W 1944 r. doszło do wielu wydarzeń o charakterze militarnym, społecznym i politycznym związanych ze zbliżającym się końcem II wojny światowej. Był to rok powstań: warszawskiego, słowackiego czy paryskiego, i wielkich zrywów narodowowyzwoleńczych, jak akcja „Burza” na terytorium okupowanej Polski. Był to także czas podejmowania politycznych decyzji rzutujących na przyszłe losy wielu europejskich państw i narodów. 80. rocznica tych wydarzeń stanowi okazję do pogłębienia refleksji nad mniej lub bardziej znanymi aspektami II wojny światowej, związanymi z 1944 r.
Międzynarodowa konferencja naukowa, w której swój udział zapowiedzieli historycy i badacze reprezentujący różne państwa i ośrodki (m.in. Finlandię, Litwę czy Kazachstan), stanowi kolejny rozdział w opowieści o konflikcie, którego konsekwencje polityczne czy społeczne są w wielu dziedzinach widoczne do dziś.