Dyrektor Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku, dr Karol Nawrocki, zaprasza na Konferencję „Świadectwa i świadkowie. Zbrodnia katyńska 1940 r.” oraz projekcję filmu dokumentalnego: The Graves of Katyn z 1953 r.
Konferencja jest poświęcona świadkom zbrodni katyńskiej i świadectwom, które jej dotyczą. Wiosną 1940 r. Sowieci zamordowali 22 tys. obywateli polskich – głównie oficerów Wojska Polskiego i policjantów. Miejscami zbiorowych mordów dokonanych na Polakach były: Katyń, Charków, Miednoje, Bykownia i Kuropaty. Przez kilkadziesiąt lat Związek Sowiecki zatajał swój udział w zbrodni, rozpowszechniając kłamstwo, że dokonali jej Niemcy.
W konferencji wezmą udział badacze zajmujący się dziejami zbrodni katyńskiej i przedstawią wyniki swoich wieloletnich badań. Dr Ewa Kowalska (Muzeum Katyńskie) i prof. Anna Drążkowska (Instytut Archeologii UMK) zajmują się w swojej działalności zawodowej i naukowej eksponatami związanymi z Katyniem. Prof. Danuta Jastrzębska-Golonka (UKW) badała pamiętniki ofiar katyńskich. Autorki te planują opublikowanie w nowym opracowaniu edytorskim pamiętników, listów i notatek wydobytych z jam grobowych, uzupełnionych o nowe materiały, które nie zaistniały we wcześniejszej publikacji. Dr Witold Wasilewski opublikował dwa tomy materiałów Komisji Raya Maddena. Prof. Sławomir Cenckiewicz bada problem zbrodni katyńskiej w działalności propagandowej ludowego Wojska Polskiego.
Odbędzie się również prezentacja filmu The Graves of Katyn z 1953 r. przygotowanego przez środowisko polskiej emigracji w Londynie. Warto podkreślić, że to pierwszy polski film dokumentalny na temat zbrodni katyńskiej, który profesjonalnie przedstawia kulisy mordu popełnionego przez NKWD na polskich oficerach. Historię powstania dokumentu przedstawi w swoim referacie prof. Tadeusz Wolsza (IH PAN Warszawa). The Graves of Katyn był dotychczas pokazywany w Polsce tylko raz w Warszawie w kwietniu 2018 r.
Program konferencji:
Panel I (12.30–14.30)
- Dr Witold Wasilewski (IPN) – Raport Komisji Raya Maddena
- Mgr Krzysztof Łagojda (Uniwersytet Wrocławski) – Pamięć archiwów rodzinnych
- Prof. Anna Drążkowska (UMK w Toruniu) – Mowa artefaktów
- Prof. Danuta Jastrzębska - Golonka (UKW w Bydgoszczy) – Pamiętniki ofiar
Przerwa kawowa (14.30–15.00)
Panel II (15.00–17.30) - Dr Ewa Kowalska (Muzeum Katyńskie) – Pozostać sobą. Listy i karty wydobyte z mogił
- Dr hab. Sławomir Cenckiewicz (WBH w Warszawie) – Wasilij Zarubin – architekt operacji katyńskiej i rezydent wywiadu sowieckiego w Stanach Zjednoczonych
- Michał Kozłowski (WBH w Warszawie) – Juliusz Bardach - kłamca katyński
- Prof. Tadeusz Wolsza (IH PAN w Warszawie) – Trzy filmy katyńskie 1943 – 1953
Pokaz filmu dokumentalnego z 1953 r. pt. „The Graves of Katyn”
(film przygotowany przez polską emigrację w Londynie z polską ścieżką dźwiękową) – 22 min
Dyskusja (17.30–18.00)
