W sobotę, 18 kwietnia 2026 r., o godz. 14.00 zapraszamy na spotkanie pt."Historia jest bardziej złożona" z udziałem Michała Bilewicza i Zuzanny Dolegi, któe poprowadzą Mateusz Jasik, zastępca dyrketora Muzeum oraz Agnieszka Baaske, kierownik działu wydarzeń kulturalnych.
Wstęp wolny, sala konferencyjna, poziom -3
Bezpośrednim impulsem do rozmowy jest fala silnie antagonistycznych reakcji wokół wystawy „Nasi Chłopcy”, współorganizowanej przez Muzeum II Wojny Światowej i Muzeum Gdańska. Punktem wyjścia stanie się pytanie o źródła głębokiego zanurzenia Polaków w kulturze traumatycznej oraz o szczególną dostępność statusu ofiary w polskiej wyobraźni zbiorowej. Zastanowimy się nad wyczuleniem na wszelkie – zarówno realne, jak i całkowicie wyimaginowane – próby podważania narodowych cierpień i niewinności. Jednocześnie spróbujemy wskazać drogi prowadzące do realnego wyjścia poza krąg własnej zranionej tożsamości.
Porozmawiamy także o genezie tego, co bywa nazywane kompleksem wojennym, oraz o utrwalonej w polskiej kulturze mentalności oblężonej twierdzy. Postawimy pytanie, czy ofiara może jednocześnie stać się katem – i jakie napięcia rodzi taka perspektywa w debacie publicznej.
W rozmowie pojawi się również wątek prężności psychicznej (resilience) – pojęcia psychologicznego, które bywa często błędnie utożsamiane ze wzrostem post traumatycznym. Spróbujemy przyjrzeć się temu rozróżnieniu i jego znaczeniu dla sposobu, w jaki jednostki i wspólnoty mierzą się ze złożonym doświadczeniem traumy.
OPROWADZANIE KURATORSKIE
Spotkanie poprzedzone będzie oprowadzaniem kuratorskim po wystawie Nasi Chłopcy ( Janusz Marszalec i Andrzej Hoja ). Dwie grupy po 10 osób na raz. Wystawa powstała przy współpracy z Muzeum Gdańska oraz Centrum Badań Historycznych Akademii Nauk w Berlinie.
KIEDY: 18.04.2026 / 11:00
GDZIE: Muzeum Gdańska, Ratusz Głównego Miasta, ul. Długa 46/47
#Prężne JA
#Odporni na Kryzys
Michał Bilewicz jest psychologiem społecznym i socjologiem, profesorem uczelni na Wydziale Psychologii Uniwersytetu Warszawskiego, gdzie kieruje Centrum Badań nad Uprzedzeniami. Jest również wiceprzewodniczącym Komitetu Psychologii PAN i Przewodniczącym-Elektem Międzynarodowego Towarzystwa Psychologii Politycznej. Był stypendystą Fulbrighta na nowojorskiej New School for Social Research oraz DAAD na Uniwersytecie Fryderyka Schillera w Jenie. Był wizytującym profesorem Uniwersytetu w Lipsku oraz przez wiele lat afiliowanym profesorem na Uniwersytecie Delaware. Jego główne zainteresowania badawcze obejmują psychologię stereotypów i uprzedzeń, badania pamięci, pojednania i traumy historycznej. W 2024 roku wydał książkę „Traumaland. Polacy w cieniu przeszłości”, która była wyróżniona w konkursie Klio oraz została nagrodzona Międzynarodową Nagrodą im. Witolda Pileckiego.
Zuzanna Seweryna Dolega (Zuza Dolega) – ur. w 1990 roku w Gdyni. Zajmuje się pirografią, rysunkiem, kolażem, poezją, instalacjami artystycznymi, tkaniną i projekcjami analogowymi.
Absolwentka, doktora, adiunkta i asystentka Wydziału Malarstwa ASP w Gdańsku.
Od 2012 roku specjalizuje się w technice pirografii, którą łączy głównie ze sztuką papieru, tkaniną artystyczną, instalacjami typu site specific. W poszukiwaniach twórczych zajmują ją także zagadnienia z dziedzin takich jak neuroestetyka i synestezja w sztuce.
Uczestniczka wielu wystaw i projektów artystyczno-badawczych o zasięgu krajowym i międzynarodowym. Jej prace były prezentowane i znajdują się w kolekcjach między innymi w: Polsce, Niemczech, Danii, Macedonii, Turcji, Tunezji, Japonii, Chinach, Australii, Argentynie, Ekwadorze. Członkini prestiżowego, międzynarodowego stowarzyszenia twórców sztuki papieru IAPMA. Laureatka stypendiów i nagród, w tym Nagrody Miasta Gdańska dla Młodych Twórców w Dziedzinie Kultury za rok 2020 i nagrody paper positions berlin 2025 dla najlepszej twórczyni sztuki papieru.
Prowadząca warsztaty, prelekcje, wykłady z dziedziny kolażu, współpracująca z ośrodkami kultury i sztuki, między innymi: GAK Plama, Gdańska Galeria Miejska, Halo Kultura, ASP w Gdańsku, Wikimedia Polska, Dom Spotkań z Historią, Dom Literatury w Gdańsku, FINA, Dom Kultury Praga, CSW Łaźnia.
